علت ازدواج پیامبر اکرم(ص) با عایشه چه بود؟ چاپ فرستادن به ایمیل

alt

 

 

شبهه

در مورد ازدواج پیامبر(ص) در سن ۵۴ سالگی با یک دختر ۷ یا به قولی ۹ ساله است. هر چند ممکن است گفته شود اینگونه ازدواجها در زمان جاهلیت باب بوده است ولی پیامبر اسلام (ص)از تهمت جاهل بودن مبرا هستند و خود ایشان میبایست در برابر این سنت غلط به مانند سایر سنتهای غلط که پیامبر با ان مبارزه فرمودند مبارزه کنند نه اینکه خود به ان مبادرت نمایند

پاسخ

در مورد سن عایشه در بین سیره نویسان اختلاف است چنانکه برخی او را ۷ ساله برخی ۹ ساله برخی ۱۷ ساله و حتی برخی بیوه زن و ۲۳ سال نقل نموده اند گویا طبق طبقات ابن سعد

بهر ترتیب شرط نخستین در فهم روایات تاریخی بررسی همه اقوال و سپس تحقیق درباره انها است. در خصوص سن عایشه هم اختلافاتی وجود دارد

شیخ محمدرضا در کتاب محمد رسول الله سن عایشه را هنگام زفاف ۱۸ سال شمرده است.
استاد جعفر مرتضی العاملی در کتاب صحیح من السیره النبی الاعظم درباره روایت ۹ سال می نویسد این روایت درست نیست و عمر عایشه بیشر از ۹ سال بوده است سپس دلائلی می اورد از جمله « ان ابن اسحاق قد عد عائشه فی جمله من اسلم اول البعثه و هی یومئذ صغیره و انها اسلمت بعد ثمانیه انسانا .. فلو جعلنا عمرها حین البعثه سبع سنین فان عمرها حین العقد علیها کان ۱۷ سنه و در حین الهجره ۲۰ سنه»

یعنی « ابن اسحاق (که از قدیمی ترین سیره نویسان شمرده می شود) عایشه را از کسانی بشمار اورده که در اغاز بعثت پیامبر به پیامبر ایمان اوردند. در ان روزگار عایشه کوچک بود و به قول ابن اسحاق ،پس از ۱۸ تن، اسلام اورد . اینک اکر عمر عایشه را به هنگام بعثت ۷ سال حساب کنیم (چون کودک پایین تر از ۷ سال اسلام اوردن را درک نمی کند) در این صورت سن وی در زمان عقد کنانش ۱۷ سال میشود و در زمان هجرت (که هنگام عروسی عایشه بوده) ۲۰ سال سن داشته است (یعنی ۱۳ سال بعد از بعثت)»
از قرآن بپرس:
اولا شرایط سنی که در فرهنگ ما ایرانیان امروزه متداول است، در آن عصر و نزد عرب های آن زمان متداول نبود. بسا اتفاق می افتاد دختران نو رسیده به عقد مردان کهنسال در می آمدند. در این گونه ازدواج ها هیچ گونه خرده گیری و ملامتی وجود نداشت. مانند این که در تاریخ آمده است که عمر از عثمان خواست که دخترش حفصه را به عقد خود در بیاورد در حالی که عثمان حدود بیست سال از عمر بزرگتر بود نیز به ابو بکر که حدود ده سال از عمر بزرگتر بود پیشنهاد ازدواج با حفصه را داد . آری این گونه ازدواج ها در آن فرهنگ پذیرفته شده بود.
و ثانیا : این یکی از دروغ های روزگار است که عایشه در هنگام ازدواج کم سن و سال بود در این مورد گفته اند: پیامبر (ص) عایشه شش یا هفت ساله را به عقد خود درآورد و در نه سالگی با او عروسی کرد ؛ هم سن عایشه در هنگامی که به عقد پیامبر درآمد، بیش از شش یا هفت سال بود؛ هم در هنگام عروسی بیش از نُه سال داشت.
در مورد جملة نخست؛ (سن عایشه در هنگام اجرای صیغه عقد)می گوییم:
اوّلاً : داده های تاریخی می گوید: سن عایشه در هنگام عقد، خیلی بیش از مقدار مذکور بود؛ به چند دلیل:
۱- برخی از مورخان مانند ابن قتیبه دینوری نوشته اند: عایشه در سال ۵۷ ، یا ۵۸هجری و در هفتاد سالگی درگذشت(۲)؛ پس در سال اوّل یا دوم بعثت متولد شده بود. تاریخ اجرای صیغه عقد را یک ماه پس از درگذشت حضرت خدیجه و بعد از عقد سوده بیان کرده اند(۲). حضرت خدیجه در رمضان سال دهم بعثت از دنیا رفت و در شوال همین سال عایشه به عقد پیامبر درآمد(۳). بنابراین عایشه در هنگام عقد حدوداً نه ساله بود؛ نه شش ساله.
۲- عالمان اهل سنت از پیامبر دو روایت نقل کرده اند: یکی این که فرمود: دخترش فاطمه سرور تمام بانوان جهان است و دیگر این که درمورد عایشه فضیلتی را بیان داشت که دیگر زنان آن فضیلت را ندارند. چگونه می شود وقتی حضرت فاطمه سرور تمام بانوان جهان باشد، عایشه فضیلتی داشته باشد که دیگر زنان حتی حضرت فاطمه از آن محروم باشد؟! بین دو جمله ای که عالمان اهل سنت نقل کرده اند ، ناسازگاری وجود دارد. برخی از آنان همانند «طحاوی» که ناقل آن حدیث هستند، برای رفع ناسازگاری چاره اندیشی کرده و گفته اند: جملة دوم که دربارة عایشه فضیلتی را برشمرده است که دیگر زنان حتی فاطمه از آن محروم است، مربوط به زمانی است که فاطمه کوچک و نابالغ بود؛ یعنی در هنگامی از فضیلت عایشه یاد شد که حضرت فاطمه خردسال بود و آن فضیلت مربوط به افراد بالغ بود. همو می گوید : فاطمه در بیست و پنج سالگی درگذشت(۴).
از این دو جمله استفاده می شود که حضرت فاطمه دو سال پیش از بعثت ولادت یافت و عایشه چند سال از حضرت فاطمه بزرگ تر بود. با این وجود اگر عایشه را دست کم سه سال از فاطمه (س) بزرگ تر فرض کنیم، می توان فهمید ولادت عایشه پنج سال پیش از بعثت بود، در این صورت زمانی که به عقد پیامبر درآمد، حدوداً پانزده ساله بود.

از قرآن بپرس:
برخی از سیره نویسان همانند «ابن اسحاق» و «ابن هشام» که پیشگامان سیره نویسی هستند. می نویسند: عایشه بیستمین فردی بود که به پیامبر ایمان آورد. اینان می افزایند : پیش از عایشه خواهرش اسماء و پس از عایشه «خبّات بن اَرَّت» مسلمان شدند. (این امر در حدود سال چهارم بعثت و بعد از علنی شدن دعوت پیامبر رخ داد)، چنان که می افزایند: عایشه در این هنگام به سن تکلیف نرسیده و صغیره بود(۵).
سن حضرت علی (ع) را در هنگامی که اسلام آورد، ده تا سیزده سال گفته و یادآور شده اند حضرت در این هنگام صغیر بود، «رجل» نبود. حال دربارة عایشه هم می بایست طوری سخن گفت که معقول باشد؛ یعنی سنش به اندازه ای باشد که بتواند اسلام بیاورد تا بگویند بیستمین مسلمان است ، اگرچه کم تر از سن بلوغ باشد. اگر بلوغ دختران نه سال است، ایشان در هنگام پذیرش اسلام مثلاً هشت ساله باشد. در این صورت هنگامی که به عقد پیامبر درآمد، حدوداً پانزده ، یا شانزده ساله بود، نه شش ، یا هفت ساله.
ثانیا: اگر بپذیریم که هنگام اجرای صیغة عقد، شش یا هفت ساله بود، اجرای صیغه با اذن پدر بود. عقد با رضایت پدرش ابوبکر خوانده شد. چنین عقدی طبق قوانین پذیرفته شده آن زمان، نیز طبق قوانین اسلام، درست و مشروع است، اما اسلام می گوید: انجام امور زناشویی منوط بر این است که دختر به سن بلوغ برسد و خودش به اجرای صیغة عقد رضایت بدهد؛ در این صورت عقد صحیح است وگرنه باطل. بنابراین ، جهت اجرای صیغة عقد اشکالی وجود ندارد که سن عایشه، کم تر از سن بلوغ باشد.
ثالثا: در زمان پیامبر (ص) سن ازدواج دختران در همین حدود، معمولی و متعارف بود. عرب های شبه جزیره خوش نداشتند دختر دیر ازدواج کند و مدت ها در خانة پدر بماند. بلکه می کوشیدند دخترانشان را زودهنگام شوهر دهند و به خانة همسر بفرستند، تا خیالشان آسوده شود. بنابراین ازدواج دختران در سنین کم در ان عصر و زمان پسندیده و متعادف بود و هیچ اشکالی نداشت. اگر پیامبر در این مورد مرتکب اشتباهی می شد و کاری غیرمتعارف انجام می داد، بدون شک دشمنان حضرت سوء استفاده می کردند و آن را برضد رسالت پیامبر به کار می گرفتند. در تاریخ هیچ نشانی نیست که دشمنان قسم خوردة حضرت از این ازدواج برای کوبیدن شخصیتش بهره گرفته باشند، که دلیل است ازدواج حضرت با عایشه برخلاف عرف نبود.
اما در مورد جمله دوم (؛یعنی سن عایشه در هنگام عروسی) می گوییم:
به نوشتة همة مورخان و سیره نویسان عایشه در سال دوم هجری و پس از جنگ بدر به خانة پیامبر راه پیدا کرد و مراسم عروسی برگزار شد. نیز نوشته اند: عقد عایشه در ماه شوال سال دهم بعثت، سه سال پیش از هجرت و عروسی او در ماه شوال در سال دوم هجری رخ داد(۶)؛ یعنی بین عقد عایشه با عروسی اش پنج سال فاصله بود. بنابراین اگر عقد عایشه در نه سالگی جاری شد، عروسی اش در چهارده سالگی صورت گرفت اما اگر عقدش در چهارده سالگی بود، ازدواجش در نوزده سالگی رخ داد. بنابراین به هیچ وجه نمی توان پذیرفت در نه سالگی همسر پیامبر شد!
از قرآن بپرس:

دو نکته:
۱- روایاتی که مربوط به کم بودن سن عایشه است، عمدتاً از وی نقل شده است. می دانیم زنان تمایل دارند سن خودشان را کم تر از آن چه هست نشان دهند! شاید کم نشان دادن سن عایشه، ریشه در همین نکته داشته باشد.
۲- اگر بپذیریم عایشه در هنگام اجرای صیغه عقد هفت ساله بود، در هنگام عروسی می بایست دوازده ساله باشد، نه نُه ساله، چون بیان شد تاریخ اجرای صیغه عقد، شوال سال دهم، سه سال پیش از هجرت و تاریخ عروسی سال دوم هجری در ماه شوال واقع شد. بنابراین دلیلی ندارد برخی از نویسندگان تفاوت بین تاریخ عقد و عروسی را دوسال قرار دهند.
جای بسی تعجب و شگفتی است که سیره نویسانی همانند ابن اسحاق و ابن هشام عایشه را در زمرة مسلمانان نخستین قرار دهند و او را بیستمین مسلمان برشمارند اما در جای دیگر بیان دارند که عایشه هفت ساله بود به عقد پیامبر درآمد و در نه سالگی در مدینه به خانه ایشان رفت!(۷).
عموم سیره نویسانی که از نظر زمانی بعد از ابن اسحاق و ابن هشام قرار دارند، استناد به سخن ایشان مطالب ضد و نقیضی (که باعث خرده گیری دشمنان می شود) بیان داشته اند، از جمله «ابن قتیبه دینوری» در المعارف می نویسد : عایشه شش ساله بود که به عقد پیامبر درآمد و در سال دوم هجری ، هفده ماه پس از هجرت، در حالی که نه ساله بود وارد خانة پیامبر شد! بعد می نویسد: اودر سال پنجاه و هشتم هجری و در هفتاد سالگی درگذشت(۸).
با تأمل در چند جمله مذکور، دو تناقض و ناسازگاری را می توان مشاهده نمود:
یکی ناسازگاری بین سال عقد و سال عروسی که می بایست پنج سال تفاوت داشته باشد، در حالی که در این متن به سه سال کاهش پیدا کرده است.
دیگری ناسازگاری بین سن ازدواج با هفتاد ساله بودنش در سال پنجاه و هشت هجری.
اگر در سال پنجاه و هشتم هجری ، هفتاد ساله بود، معنایش این است که عایشه در سال دوازدهم پیش از هجرت متولد شده باشد ، حال اگر ولادتش در سال دوازدهم پیش از هجرت باشد و در سال دوم هجری وارد خانه پیامبر شد، نتیجه می گیریم عایشه در هنگامی که وارد خانة پیامبر شد و عروسی کرد، چهارده ساله بود، در حالی که در آغاز به جای چهارده سال، نه سال را ذکر کرده است!
راستی چرا این گونه ناهمگون نوشته اند؟ شاید حُبّ و بُغض مذهبی و فضیلت تراشی برای این بانوی نامدار و تأثیرگذار در تاریخ اسلام یکی از عواملی باشد که برخی از نویسندگان به این لغزش روشن گرفتار شده اند؛ چرا که از سویی می خواهند به عایشه فضیلت مسلمانان اولیه را عنایت کنند و از سوی دیگر برسانند که پیامبر از آغاز محبت ویژه ای به عایشه داشت

منابع

——————————————
۱- ابن قتیبه دینوری، المعارف، ص ۱۳۴٫
۲- طبقات الکبری، ج ۸،ص۷۹٫
۳- همان، ص ۵۸٫
۴- مشکل الآثار، ج ۱، ص ۴۷و۵۲؛ سیره صحیح پیامبر بزرگ اسلام، ج ،ص۲۶۴٫
۵- سیره ابن هشام، ج۱،ص۲۳۴٫
۶- طبقات الکبری، ج ۸، ص ۵۸٫
۷- سیرة ابن هشام، ج۴، ص ۲۱۴٫
۸- المعارف ، ص ۱۳۴٫

 



ارسال به شبکه های اجتماعی
Del.icio.us! bookmarks.yahoo balatarin Google! myspace Facebook! TwitThis Friendfeed
نظر (2)add comment


محسن
:

0

ممنون از کمک بزرگتون
 


حقیقت طلب
:

0

باسلام ودرود،من که اصلأ قانع نمی شوم،گیریم که سن عایشه یک مقدار زیادتر بوده ولی چرا پیامبر گرامی اسلام؟من روزها وساعت ها در این زمینه مطالعه کرده ام و به این نتیجه رسیده ام که اگر خداوند تبارک و تعالی بخواهد در آن دنیا فقط مگر علت واقعی این ازدواج و دیگر ازدواج های پیامبر گرامی اسلام و دیگر امامان بزرگوارمان را بفهمم؛من که خاک پای آن بزرگواران نیستم و الان که 35سال سن دارم با یه دختربچه ی 7یا9 ساله ازدواج کنم شما به من سر تا پا تقصیر چه می گوئید؟آیا اصلأ به دلایلم گوش فرا خواهید داد؟تورو خدا کمکم کنید.با تشکر فراوان
 

کوچک | بزرگ

busy
 

آخرین مطالب سایت

ya-ali90-1.jpg
زندگانی حضرت علی (ع) از ولادت تا شهادت
1.مقدمه 2. كيفيت‌ ولادت‌ 3. دوران‌ كودكى‌ .4حضرت‌ على‌ (علیه السلام)
ali.JPG
آیا علی شهید است؟ (مرتد آریایی از مادرید)
پرسش «مرتد آریایی»  از مادرید:   ... با توجه به اينكه قصد ابن ملجم در کشتن علی،
1283002656_.jpg
ماجرای شهادت على علیه السلام + وصیت نامه حضرت علی(ع)
  حضرت علي عليه السلام "تهدمت و الله اركان الهدى و انطمست اعلام التقى و
21902317790444807157.jpg
متن سوال: با سلام و احترام چرا زندگی اجبار است؟ شاید كسي دوست نداشته باشد زندگي كند؟ با تشکر از شما
متن پاسخ: باسلام خدمت شما پرسشگر محترم این سوال نشانه عدم توجه یا عدم شناخت
logomahramezoon.jpg
اعمال و فضیلت ماه مبارک رمضان
  اعمال و فضیلت ماه مبارک رمضان   فضیلت ماه مبارک رمضان احکام روزه چهل
sinodet8_525.jpg
کمک به مستمندان
رسیدگی به مستمندان و فقیران ، عملی  ارزشی اخلاقی و معنوی است که به حکم فطرت
doktor.jpg
روزه از نگاه دانشمندان
چهارده قرن پيش زمانى كه جهل سرتاسر حجاز را فرا گرفته بود پيامبر گرامى اسلام
89db4bac-24a5-42a7-a009-56c857351ccc.jpg
ویژه نامه امام زمان (عج)
ولادت ولادت حضرت مهدی صاحب الزمان ( ع ) در شب جمعه ، نيمه شعبان سال 255يا 256
happy.jpg
امام زمان 1180 ساله شد!
طولانی بودن عمر امام زمان(عج)، همواره در طول تاریخ مورد سؤال بوده است. اما
mini.jpg
فروهر بیمه آقا امام زمان (عج)
(ایمیل فرشاد رضوی از تهران) ... چند روز پیش، در نیمه شعبان، عازم قم شدم تا در